[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"doc-detail-62550-es":3,"doc-seo-62550-110":31,"detail-sidebar-cat-0-es-110":92},{"code":4,"msg":5,"data":6},0,"success",{"doc_id":7,"user_id":8,"nickname":9,"user_avatar":10,"doc_module":4,"category_id":11,"category_name":12,"doc_title":13,"doc_description":14,"doc_content":15,"file_id":16,"file_url":17,"file_type":18,"file_size":19,"view_count":20,"is_deleted":4,"is_public":21,"is_downloadable":21,"audit_status":21,"page_count":22,"language":23,"language_code":24,"site_id":25,"html_lang":24,"table_of_contents":26,"faqs":27,"seo_title":28,"seo_description":14,"update_tm":29,"read_time":30},62550,13056703019662,"Evangeline","https://ap-avatar.wpscdn.com/avatar/be000253a8e92610077?_k=1778726343310543188",41,"Investigación e Informes","Metodología, Práctica, Teoría, Valoración y Producción a Través del Huerto Escolar","El trabajo final desarrolla una metodología de sistematización basada en el uso del huerto escolar para recuperar saberes y conocimientos y fortalecer el proceso de enseñanza-aprendizaje en la Unidad Educativa Villa Rosario (Ayata). El proyecto organiza la distribución de espacios mediante conceptos matemáticos como números racionales, áreas, perímetros y ecuaciones, y articula vectores desde Física. La experiencia se orienta a mejorar la nutrición mediante el cultivo de hortalizas, integrando el Proyecto Socio Productivo y la visión de cuidado de la Madre Tierra.","ESCUELA SUPERIOR DE FORMACIÓN DE MAESTROS  \n“WARISATA”  \n“METODOLOGÍA, PRACTICA, TEORÍA, VALORACIÓNY PRODUCCIÓNA TRAVÉS DEL HUERTO ESCOLAR A PARTIR DE LA RECUPERACIÓN DE SABERES Y CONOCIMIENTOSEN LA DISTRIBUCIÓN DE ESPACIOS (NÚMEROS RACIONALES, ÁREAS, PERÍMETROS, ECUACIONES Y VECTORES ) PARA MEJORAR LA NUTRICIÓN MEDIANTE LASHORTALIZAS EN LA U. E. VILLA ROSARIO DEL MUNICIPIO DE AYATA”  \nTrabajo Final para optar al grado académico de Licenciatura otorgado por La ESFM en el marco del Programa de Formación Complementaria de Maestras y Maestros en Ejercicio-PROFOCOM  \nEQUIPO DE SISTEMATIZACION:  \n1. REBECA CAUNA CONDORI  \n2. JUSTINO QUISPE MAMANI  \nDOCENTE TUTOR:  \nLic. ANGEL LAURA LAURA  \nCOMPONENTE LICENCIATURA – PRIMERA FASE  \nWARISATA-LAPAZ – BOLIVIA  \n2014  \nUÑACHT’AWI  \nAka lurawi sutincht’atawa irpt’awi, irnaqa, yatintañanaka, jach’anchawi uñacht’ayañanaka, aka yatiña utana uraqipana yapucht’ata , nayrapachanakana yatichawinakapa uñt’asiwa, yatintañani kunaymania jakhuwinaka ukhamaraqi aka chiqa luqawinaka (vectores) pampa muy tanakampi tuqiknayraqataru irpjaruñatakiwa, aka ch’ujjña achunaka yapucht’asinayatiña utana Villa Rosario jach’a uraqi Ayata sutini.  \nNanaka, yatichirinakmaja munaptwa sapa mayni yatiqirinakasana uka aski kankañayatiqañataki, ukataraki wirta ch’uxña yapusana tuqita jupanakalurapxiwa, taqpachaniuraqi irnaqtanwa, jathapasa sataptanwa.  \nSaraptwa wayna tawaqu, yatiqirinakampi achilanakana utaparu, jist’awinakampi ukhamaraki uka amuyunakapa qillqiri, ukata uka yatiyawi ukhamaraki amuyunakapajaniwa armañakiti uka lantija kut’asiñaspawa wastata lurawinakampi ch’uxña yapuchawituqita.  \nYatiqiri wawanakaja lup’iriwa sisnawa lup’ir jaqiwa, kunawsatija yatiqaski luriwa k’achata, aka wirta yapu tuqita wawanakasa yatiqapxiwa lurasa uk’atja qillqaña, ukhamayatiyawinakaja lurasispawa amuyt’awimpi, lurañanakampi, uka pachataraki unt’añani kunaymani arunaka irnaqañataki, uka pachana uñjaptuawa uka suma amuyunakapachikarakiwa suma lurawi, jach’a qutuwinakana utjiwa jisk’a utjawi ukaru mayachañamunasirakiwa utjawi irnaqaña aka PSP tuqita suma achunaka maq’añanaka, suma askikankañataki ukhamaraki aka yatiqiri wawasanakana k’uchirtañataki.  \nTaqpacha jaqi kumunasana ukhamaraki sapa mayni aka yatiqawi tiqita masinakauñacht’ayapxiwa uka sama chuyma irnaqañataki, jupanakaja tak’i chuymapxiwa aka ch’ujña wirta yapusana. Nanaka (yatichiri ukhamaraki yatiqiri)yatiqaptwa jupanakata, kunjamasa nayra pachanakaja yatiyawinakapata tuqita jupanaka lurapxi kunaymana kastayatiyawi saraksnawa aka lurawi lurañataki, saraptwa yatiqiri wawana utanakaparu ukanatantachasiptwa tatanakapampi, jupanakaraki aruskipt’apxiwa nayra pacha rurawinakapa, amtapxiwa nayrapachana achilanakapata tupuñanaka, sarnaqawinakapa ukanakamunaptwa khispiyaña luraña tuqita, jani armañataki ma suma qamañataki.  \nINTRODUCCION  \nEl presente trabajo titulado “METODOLOGÍA, PRACTICA, TEORÍA, VALORACIÓN Y PRODUCCIÓN A TRAVÉS DEL HUERTO ESCOLAR A PARTIR DE LARECUPERACIÓN DE SABERES Y CONOCIMIENTOS EN LA DISTRIBUCIÓN DEESPACIOS (NÚMEROS RACIONALES, ÁREAS, PERÍMETROS, ECUACIONES YVECTORES ) PARA MEJORAR LA NUTRICIÓN MEDIANTE LAS HORTALIZAS EN LAU. E. VILLA ROSARIO DEL MUNICIPIO DE AYATA ” en el presente trabajo de sistematización se manifiestan el trabajo comunitario que existe entre los estudiantes, docentes y toda la comunidad educativa. Esta labor se llevó cabo en la Unidad Educativa“Villa Rosario” del Distrito Educativo de Ayata con los estudiantes de cuarto año de Secundaria Comunitaria Productiva.  \nCabe recalcar que en el estudio y desarrollo de este trabajo se implementó el PSP en la que tratamos de recuperar las diferentes potencialidades de cada estudiante, en cuanto adestrezas y aptitudes las cuales fueron aplicados en el planteo, desarrollo y análisis de las diferentes problemáticas planteadas en cuanto a la resolución de ejercicios tanto dedesarrollo practico como los abstractos de los conocimientos científicos inmersos en la implementación de los conocimientos","cbCaigrpUANJy9qY","https://ap.wps.com/l/cbCaigrpUANJy9qY","pdf",2493084,4,1,103,"Spanish","es",110,"# Introducción\n## Objetivo y contexto del trabajo de sistematización\n## Implementación del PSP y enfoque de la Ley Educativa\n## Huerto escolar como herramienta pedagógica\n## Integración de Matemáticas y Física en la producción de hortalizas","[{\"question\":\"¿Qué tema central aborda el trabajo final?\",\"answer\":\"El trabajo centra su propuesta en el uso del huerto escolar como vía para recuperar saberes y conocimientos, integrando contenidos de Matemáticas y Física para mejorar la nutrición mediante el cultivo de hortalizas.\"},{\"question\":\"¿Cómo se implementa el PSP dentro del proyecto?\",\"answer\":\"Se implementa el PSP para recuperar potencialidades de cada estudiante y aplicar los saberes en el planteo, desarrollo y análisis de problemáticas, incluyendo resolución de ejercicios prácticos y contenidos científicos vinculados a experiencias ancestrales.\"},{\"question\":\"¿Qué contenidos académicos se trabajan a través del huerto?\",\"answer\":\"Se desarrollan números racionales, áreas, perímetros y ecuaciones mediante la distribución de espacios en el huerto, y vectores como parte del área de Física.\"}]","Metodología, Práctica, Teoría, Valoración y Producción a Través del Huerto Escolar | PDF",1783973876,159,{"code":4,"msg":32,"data":33},"ok",{"site_id":25,"language":24,"slug":34,"title":13,"keywords":35,"description":14,"schema_data":36,"social_meta":87,"head_meta":89,"extra_data":91,"updated_unix":29},"methodology-practice-theory-assessment-and-production-through-the-school-garden","",{"@graph":37,"@context":86},[38,54,69],{"@type":39,"itemListElement":40},"BreadcrumbList",[41,45,49,52],{"item":42,"name":43,"@type":44,"position":21},"https://docshare.wps.com","Home","ListItem",{"item":46,"name":47,"@type":44,"position":48},"https://docshare.wps.com/es/document/","Document",2,{"item":50,"name":12,"@type":44,"position":51},"https://docshare.wps.com/es/document/investigación-e-informes/",3,{"item":53,"name":13,"@type":44,"position":20},"https://docshare.wps.com/es/document/methodology-practice-theory-assessment-and-production-through-the-school-garden/62550/",{"url":53,"name":13,"@type":55,"author":56,"headline":13,"publisher":58,"fileFormat":61,"inLanguage":24,"description":14,"dateModified":62,"datePublished":63,"encodingFormat":61,"isAccessibleForFree":64,"interactionStatistic":65},"DigitalDocument",{"name":9,"@type":57},"Person",{"url":42,"name":59,"@type":60},"DocShare","Organization","application/pdf","2026-07-30","2026-07-13",true,{"@type":66,"interactionType":67,"userInteractionCount":20},"InteractionCounter",{"@type":68},"ViewAction",{"@type":70,"mainEntity":71},"FAQPage",[72,78,82],{"name":73,"@type":74,"acceptedAnswer":75},"¿Qué tema central aborda el trabajo final?","Question",{"text":76,"@type":77},"El trabajo centra su propuesta en el uso del huerto escolar como vía para recuperar saberes y conocimientos, integrando contenidos de Matemáticas y Física para mejorar la nutrición mediante el cultivo de hortalizas.","Answer",{"name":79,"@type":74,"acceptedAnswer":80},"¿Cómo se implementa el PSP dentro del proyecto?",{"text":81,"@type":77},"Se implementa el PSP para recuperar potencialidades de cada estudiante y aplicar los saberes en el planteo, desarrollo y análisis de problemáticas, incluyendo resolución de ejercicios prácticos y contenidos científicos vinculados a experiencias ancestrales.",{"name":83,"@type":74,"acceptedAnswer":84},"¿Qué contenidos académicos se trabajan a través del huerto?",{"text":85,"@type":77},"Se desarrollan números racionales, áreas, perímetros y ecuaciones mediante la distribución de espacios en el huerto, y vectores como parte del área de Física.","https://schema.org",{"og:url":53,"og:type":88,"og:title":13,"og:site_name":59,"og:description":14},"article",{"robots":90,"canonical":53},"index,follow",{"doc_id":7,"site_id":25},{"code":4,"msg":5,"data":93},[94,99,103,107,111,113,117,121,125,129],{"id":95,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":96,"show_sort_weight":97,"slug":98},39,"Cómic",60,"comic",{"id":100,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":101,"show_sort_weight":97,"slug":102},43,"Estilo de Vida","lifestyle",{"id":104,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":105,"show_sort_weight":97,"slug":106},38,"Examen","exam",{"id":108,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":109,"show_sort_weight":97,"slug":110},44,"General","general",{"id":11,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":12,"show_sort_weight":97,"slug":112},"research-report",{"id":114,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":115,"show_sort_weight":97,"slug":116},37,"Literatura","literature",{"id":118,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":119,"show_sort_weight":97,"slug":120},22,"Relatos y Novelas","story-novel",{"id":122,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":123,"show_sort_weight":97,"slug":124},42,"Religión y Espiritualidad","religion-spirituality",{"id":126,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":127,"show_sort_weight":97,"slug":128},40,"Salud y Atención Médica","healthcare",{"id":130,"doc_module":4,"doc_module_name":47,"category_name":131,"show_sort_weight":97,"slug":132},24,"Tecnología","technology"]